Πλαστογραφία και χρήση πλαστού εγγράφου: ποινή, απόδειξη και υπεράσπιση.
Δικηγόρος πλαστογραφία: όσα χρειάζεται να γνωρίζετε από την αρχή, είτε κατηγορείστε είτε πλαστογράφησαν την υπογραφή σας. Η πλαστογραφία (άρθρο 216 ΠΚ) τιμωρεί όποιον καταρτίζει πλαστό ή νοθεύει γνήσιο έγγραφο, καθώς και όποιον χρησιμοποιεί εν γνώσει του πλαστό έγγραφο, με σκοπό να παραπλανήσει άλλον για γεγονός με έννομες συνέπειες. Η βασική ποινή είναι φυλάκιση και χρηματική ποινή· όταν το όφελος ή η ζημία υπερβαίνει τις 120.000 ευρώ, η πράξη είναι κακούργημα με κάθειρξη έως 10 έτη.
Η Δικηγορική Εταιρεία «Κατσάμπουλας Α. Δημήτριος – Αρβανίτη Δ. Χριστίνα και Συνεργάτες» αναλαμβάνει υποθέσεις πλαστογραφίας υπογραφών σε συμβάσεις, επιταγές και συναλλαγματικές, πλαστών διαθηκών και εξουσιοδοτήσεων, πλαστών πτυχίων και πιστοποιητικών και νοθευμένων ηλεκτρονικών εγγράφων, είτε για την υπεράσπιση είτε για τον παθόντα.
- Υπεράσπιση σε κατηγορίες πλαστογραφίας
- Μήνυση και πολιτική αγωγή για τον παθόντα
- Γραφολογική και ψηφιακή πραγματογνωμοσύνη
Δείτε το βίντεο: πλαστογραφία
Ο Δημήτρης Κατσάμπουλας συζητά με δικαστικό γραφολόγο πώς αποδεικνύεται η πλαστογραφία, τον ρόλο της γραφολογικής πραγματογνωμοσύνης και τι προβλέπει το άρθρο 216 ΠΚ.
Ποιοι χειρίζονται την υπόθεσή σας
Εκπροσωπούμε ΑΕ, ΙΚΕ, ΕΠΕ και μικρομεσαίες επιχειρήσεις, καθώς και κλινικές, ιατρεία και φαρμακεία σε καθημερινά ζητήματα· γνωρίζουμε στην πράξη πώς λειτουργούν οι συναλλαγές, τα παραστατικά και οι πληρωμές, στοιχεία που συχνά κρίνουν μια υπόθεση οικονομικού εγκλήματος.
Πολλές υποθέσεις πλαστογραφίας προκύπτουν μέσα σε επιχειρήσεις, σε συμβάσεις και αξιόγραφα, ή σε κληρονομικές διαφορές· τις χειριζόμαστε συνδυάζοντας την ποινική διαδικασία με τις αστικές αξιώσεις.
Δεν υποσχόμαστε αποτέλεσμα· μελετάμε τη δικογραφία από την πρώτη ημέρα και προετοιμάζουμε κάθε στάδιο με τεκμηρίωση και συνέπεια.
- Υπεράσπιση στην προανάκριση και το ακροατήριο
- Μήνυση για πλαστογραφία και χρήση πλαστού
- Πολιτική αγωγή
- Γραφολογικές πραγματογνωμοσύνες
- Πλαστές διαθήκες και κληρονομικές διαφορές
- Πλαστά πτυχία και πιστοποιητικά
- Ηλεκτρονικά έγγραφα και ψηφιακά ίχνη
Πλαστογραφία: ποινή ανάλογα με τον σκοπό και το ποσό
Οι μορφές του άρθρου 216 ΠΚ.
Κατάρτιση ή νόθευση εγγράφου
Όποιος καταρτίζει πλαστό ή νοθεύει έγγραφο με σκοπό να παραπλανήσει άλλον για γεγονός που μπορεί να έχει έννομες συνέπειες τιμωρείται με φυλάκιση και χρηματική ποινή.
Άρθρο 216 παρ. 1 ΠΚ
Χρήση πλαστού εγγράφου
Με την ίδια ποινή τιμωρείται όποιος, για τον ίδιο σκοπό, χρησιμοποιεί εν γνώσει του πλαστό ή νοθευμένο έγγραφο, ακόμη κι αν δεν το κατάρτισε ο ίδιος.
Άρθρο 216 παρ. 2 ΠΚ
Σκοπός οφέλους ή βλάβης
Αν ο δράστης σκόπευε σε περιουσιακό όφελος ή σε βλάβη άλλου: με ιδιαίτερα μεγάλο όφελος ή ζημία, φυλάκιση τουλάχιστον 3 μηνών και χρηματική ποινή· με όφελος ή ζημία άνω των 120.000 ευρώ, κάθειρξη έως 10 έτη και χρηματική ποινή.
Άρθρο 216 παρ. 3 ΠΚ
Σε βάρος του Δημοσίου
Αν η πράξη στρέφεται άμεσα κατά του Δημοσίου, ΝΠΔΔ ή ΟΤΑ και το όφελος ή η ζημία υπερβαίνει τις 120.000 ευρώ, επιβάλλεται κάθειρξη τουλάχιστον 10 ετών. Η πράξη παραγράφεται σε 20 έτη.
Άρθρο 216 παρ. 4 ΠΚ
Τι είναι έγγραφο και ποιες πράξεις καλύπτονται
Κατά το άρθρο 13 στοιχ. γ΄ ΠΚ, έγγραφο είναι κάθε γραπτό που προορίζεται ή είναι πρόσφορο να αποδείξει γεγονός με έννομη σημασία, αλλά και κάθε ηλεκτρονικό μέσο αποθήκευσης δεδομένων που προορίζεται να αποδείξει τέτοιο γεγονός. Έτσι, πλαστογραφία μπορεί να αφορά και αρχεία PDF, email, ψηφιακές υπογραφές ή εγγραφές σε πληροφοριακά συστήματα.
Κατάρτιση πλαστού σημαίνει ότι το έγγραφο εμφανίζεται να προέρχεται από πρόσωπο που δεν το εξέδωσε (π.χ. πλαστή υπογραφή). Νόθευση σημαίνει αλλοίωση του περιεχομένου γνήσιου εγγράφου (π.χ. αλλαγή ποσού ή ημερομηνίας). Η πλαστογραφία είναι έγκλημα σκοπού: πρέπει να υπάρχει σκοπός παραπλάνησης τρίτου.
Συναφή εγκλήματα
- Πλαστογραφία πιστοποιητικών για διευκόλυνση της συντήρησης ή της κίνησης: χρηματική ποινή ή κοινωφελής εργασία· για πλαστά πτυχία και πιστοποιητικά γνώσεων με σκοπό την απόκτηση θέσης εργασίας ή προαγωγής: φυλάκιση (άρθρο 217 ΠΚ).
- Ψευδής βεβαίωση: όποιος με εξαπάτηση πετυχαίνει να βεβαιωθεί αναληθώς περιστατικό σε δημόσιο έγγραφο ή χρησιμοποιεί τέτοια βεβαίωση (άρθρο 220 ΠΚ).
- Υφαίρεση εγγράφων: απόκρυψη, βλάβη ή καταστροφή εγγράφου με σκοπό βλάβης άλλου (άρθρο 222 ΠΚ).
- Ψευδής βεβαίωση και νόθευση από υπάλληλο σε δημόσια έγγραφα: φυλάκιση τουλάχιστον ενός έτους και, με όφελος ή ζημία άνω των 120.000 ευρώ, κάθειρξη έως 10 έτη (άρθρο 242 ΠΚ).
Η πλαστογραφία συντρέχει συχνά με απάτη (όταν το πλαστό έγγραφο χρησιμοποιείται για να εξαπατηθεί κάποιος) ή με υπεξαίρεση (π.χ. πλαστά παραστατικά για την κάλυψη ελλειμμάτων ταμείου).
Πώς αποδεικνύεται η πλαστογραφία
Η υπόθεση κρίνεται σχεδόν πάντα από την πραγματογνωμοσύνη.
Διασφάλιση του πρωτοτύπου
Το πρωτότυπο έγγραφο κατατίθεται στην αρχή ή φυλάσσεται με ασφάλεια· η εξέταση σε φωτοαντίγραφο είναι πολύ λιγότερο αξιόπιστη.
Δείγματα γραφής
Συγκεντρώνονται γνήσιες υπογραφές της ίδιας περιόδου από δημόσια έγγραφα, τράπεζες, συμβόλαια.
Γραφολογική πραγματογνωμοσύνη
Διατάσσεται από την αρχή· κάθε πλευρά μπορεί να ορίσει τεχνικό σύμβουλο που παρακολουθεί και αντικρούει.
Άρθρα 183 επ. και 204 ΚΠΔ
Ψηφιακή εξέταση
Για ηλεκτρονικά έγγραφα: μεταδεδομένα, ιστορικό εκδόσεων, ηλεκτρονικές υπογραφές, αρχεία καταγραφής συστημάτων.
Αστική διαδικασία
Σε πολιτική δίκη το έγγραφο μπορεί να προσβληθεί ως πλαστό, και η πολιτική δίκη μπορεί να ανασταλεί μέχρι την ποινική απόφαση.
Άρθρα 460 επ. ΚΠολΔ
Δίωξη, αποκατάσταση και παραγραφή
Αυτεπάγγελτη δίωξη
Η πλαστογραφία διώκεται πάντα αυτεπαγγέλτως, σε όλες τις μορφές της. Η ανάκληση της μήνυσης ή ο συμβιβασμός με τον παθόντα δεν τερματίζουν από μόνα τους την ποινική διαδικασία. Μετά τον ν. 5090/2024, σε πλημμελήματα που δικάζει το Τριμελές Πλημμελειοδικείο, όπως η πλαστογραφία με ιδιαίτερα μεγάλο όφελος ή ζημία, προβλέπεται υποχρεωτική προκαταρκτική εξέταση ή προανάκριση πριν από την άσκηση δίωξης.
Αποκατάσταση της ζημίας
Οι ειδικές διατάξεις για την ικανοποίηση του παθόντος της απάτης και της υπεξαίρεσης δεν εφαρμόζονται στην πλαστογραφία. Ο ΚΠΔ όμως επιτρέπει στον εισαγγελέα να απόσχει από την ποινική δίωξη υπό τον όρο ότι ο κατηγορούμενος θα αποκαταστήσει πλήρως τη ζημία με κεφάλαιο και τόκους, τόσο στην πλημμεληματική πλαστογραφία (άρθρο 48 παρ. 2 ΚΠΔ) όσο και στις κακουργηματικές μορφές της (άρθρο 49 ΚΠΔ). Η αποκατάσταση μετρά επίσης ως ελαφρυντική περίσταση (άρθρο 84 ΠΚ).
Παραγραφή
Πλημμέλημα: 5 έτη· κακούργημα: 15 έτη· σε βάρος Δημοσίου άνω των 120.000 ευρώ: 20 έτη (άρθρα 111 και 216 παρ. 4 ΠΚ), με αναστολή κατά την κύρια διαδικασία έως 3 ή 5 έτη (άρθρο 113 ΠΚ). Η κατάρτιση και η χρήση του πλαστού μπορεί να έχουν διαφορετικό χρόνο τέλεσης, κάτι που επηρεάζει την παραγραφή.
Υπεράσπιση και εκπροσώπηση του παθόντος
Για τον κατηγορούμενο, εξετάζουμε αν το έγγραφο είναι πράγματι πλαστό, αν ο κατηγορούμενος γνώριζε την πλαστότητα όταν το χρησιμοποίησε, αν υπήρχε σκοπός παραπλάνησης, αν το «πλαστό» είχε υπογραφεί με συναίνεση ή εντολή του φερόμενου εκδότη, πώς υπολογίστηκε το όφελος ή η ζημία και αν έχει επέλθει παραγραφή. Με τεχνικό σύμβουλο ελέγχουμε τη μεθοδολογία της γραφολογικής πραγματογνωμοσύνης.
Για τον παθόντα, διασφαλίζουμε το πρωτότυπο και τα δείγματα γραφής, συντάσσουμε τη μήνυση, παριστάμεθα ως πολιτική αγωγή και κινούμε τις αστικές διαδικασίες: ακύρωση ή αμφισβήτηση συμβάσεων, ανακοπή κατά επιταγής ή διαταγής πληρωμής που στηρίζεται σε πλαστό τίτλο (δείτε τη σελίδα για τη διαταγή πληρωμής), αμφισβήτηση πλαστής διαθήκης. Δείτε και τη σελίδα του ποινικού δικαίου.
Τι χρειάζεται για μια πρώτη εκτίμηση
- Το επίμαχο έγγραφοΠρωτότυπο ή, αν δεν το έχετε, ό,τι αντίγραφο υπάρχει και πού βρίσκεται το πρωτότυπο.
- Δείγματα υπογραφήςΓνήσιες υπογραφές της ίδιας περιόδου σε δημόσια ή τραπεζικά έγγραφα.
- Ιστορικό χρήσηςΠότε, από ποιον και για ποιον σκοπό χρησιμοποιήθηκε το έγγραφο.
- Έγγραφα αρχώνΚλήσεις, κατηγορητήριο, δικόγραφα αστικών υποθέσεων.
- Ηλεκτρονικά στοιχείαEmail, αρχεία, ψηφιακές υπογραφές, μεταδεδομένα.
Συχνές ερωτήσεις για την πλαστογραφία
Ποια είναι η ποινή για πλαστογραφία;
Φυλάκιση και χρηματική ποινή για τη βασική μορφή (άρθρο 216 παρ. 1 ΠΚ). Αν υπάρχει σκοπός οφέλους ή βλάβης, φυλάκιση τουλάχιστον 3 μηνών με ιδιαίτερα μεγάλο όφελος ή ζημία και κάθειρξη έως 10 έτη όταν αυτό ξεπερνά τις 120.000 ευρώ.
Πότε η πλαστογραφία είναι κακούργημα;
Όταν ο δράστης σκόπευε σε περιουσιακό όφελος ή βλάβη και το συνολικό όφελος ή η ζημία υπερβαίνει τις 120.000 ευρώ (άρθρο 216 παρ. 3 εδ. β΄ ΠΚ), καθώς και στη βαρύτερη μορφή σε βάρος του Δημοσίου.
Τιμωρείται η χρήση πλαστού εγγράφου χωρίς να το έχω φτιάξει;
Ναι, με την ίδια ποινή, αν το χρησιμοποιήσατε εν γνώσει της πλαστότητας και με σκοπό να παραπλανήσετε άλλον (άρθρο 216 παρ. 2 ΠΚ). Χωρίς γνώση δεν υπάρχει έγκλημα.
Χρειάζεται μήνυση για την πλαστογραφία;
Η πλαστογραφία διώκεται αυτεπαγγέλτως. Στην πράξη όμως η μήνυση του παθόντος, με τα αποδεικτικά, είναι συνήθως αυτή που κινεί την έρευνα.
Αν συμβιβαστώ με τον παθόντα, σταματά η δίκη;
Όχι αυτόματα, γιατί η δίωξη είναι αυτεπάγγελτη. Η πλήρης αποκατάσταση της ζημίας μπορεί όμως να οδηγήσει σε αποχή του εισαγγελέα από τη δίωξη (άρθρα 48 και 49 ΚΠΔ) ή να μετρήσει ως ελαφρυντικό.
Είναι πλαστογραφία η υπογραφή για λογαριασμό άλλου με την άδειά του;
Κατά κανόνα όχι, αν ο φερόμενος εκδότης είχε συναινέσει ή δώσει εντολή, γιατί τότε το έγγραφο εκφράζει τη βούλησή του. Το ζήτημα κρίνεται όμως πάντα από τις αποδείξεις.
Ισχύει η πλαστογραφία και για ηλεκτρονικά έγγραφα;
Ναι. Ο Ποινικός Κώδικας θεωρεί έγγραφο και κάθε ηλεκτρονικό μέσο που προορίζεται να αποδείξει γεγονός με έννομη σημασία (άρθρο 13 στοιχ. γ΄ ΠΚ), όπως αρχεία PDF ή email.
Τι ποινή έχει το πλαστό πτυχίο;
Η κατάρτιση, νόθευση ή χρήση πλαστού πτυχίου ή πιστοποιητικού γνώσεων για απόκτηση θέσης εργασίας ή προαγωγής τιμωρείται με φυλάκιση (άρθρο 217 παρ. 3 ΠΚ). Αν υπάρχει και περιουσιακή βλάβη, μπορεί να εφαρμοστεί και το άρθρο 216.
Πώς αποδεικνύεται μια πλαστή υπογραφή;
Με γραφολογική πραγματογνωμοσύνη σε σύγκριση με γνήσια δείγματα γραφής, κατά προτίμηση στο πρωτότυπο έγγραφο. Κάθε πλευρά μπορεί να ορίσει τεχνικό σύμβουλο.
Σε πόσα χρόνια παραγράφεται η πλαστογραφία;
Σε 5 έτη η πλημμεληματική, 15 έτη η κακουργηματική και 20 έτη η κακουργηματική σε βάρος του Δημοσίου, με τις αναστολές του άρθρου 113 ΠΚ.
Σχετικές σελίδες
Μιλήστε μαζί μας για την υπόθεσή σας
Για υπεράσπιση σε κατηγορία πλαστογραφίας ή για να κινηθείτε ως παθών, η Δικηγορική Εταιρεία είναι στη διάθεσή σας, στα γραφεία μας στο κέντρο της Αθήνας, διαδικτυακά ή τηλεφωνικά. Φέρτε μαζί σας το επίμαχο έγγραφο ή αντίγραφό του.
- Τηλεφωνικό Κέντρο211 001 5659
211 001 5660
211 001 5661 - Κινητό697 598 2659
- Emailinfo@katsalaw.gr
- ΔιεύθυνσηΤοσίτσα 10, Αθήνα 10683
Ό,τι μας εμπιστεύεστε καλύπτεται από το δικηγορικό απόρρητο.
Κατσάμπουλας Α. Δημήτριος – Αρβανίτη Δ. Χριστίνα και Συνεργάτες, Δικηγορική Εταιρεία. Οι πληροφορίες της σελίδας είναι γενικές και ενημερωτικές, αφορούν το ισχύον ελληνικό δίκαιο (τελευταίος έλεγχος: Οκτώβριος 2026) και δεν υποκαθιστούν την εξατομικευμένη νομική συμβουλή. Η έκβαση κάθε υπόθεσης εξαρτάται από τα ιδιαίτερα στοιχεία της.
